Gelezen: boekentips

Tip voor een boek, onderzoek, paper of ander geschreven werk dat interessant zou kunnen zijn voor collega-IP’ers? Laat het weten via redactie@informatieprofessional.nl.


Rick de Leeuw, Ruud Hendrickx | Pelckmans uitgevers | paperback 9789463378314 | € 14,50 | 120 pagina’s

In het voorjaar van 2022 startte bij het Belgische Radio 1-programma Nieuwe feiten de rubriek Het Ontbreekwoord. Daarin gaat de in België wonende Nederlandse zanger/schrijver/dichter Rick de Leeuw elke week met de hulp van luisteraars op zoek naar woorden die in de Nederlandse taal nog niet bestaan. Hamerglas, kapotverbeteren, einderzucht, overouderen, huicheljuichen, sopperen; het zijn maar enkele van de tientallen nieuwe woorden die inmiddels zijn geboren. Dit alles onder het toeziend oog van jurylid Ruud Hendrickx, voorheen taalraadsman van de VRT, nu hoofdredacteur van de Dikke Van Dale. Hoe maak ik zelf een ontbreekwoord? Aan welke criteria moet een nieuw woord voldoen? In dit boekje wordt de Nederlandse taal op een vrolijke manier verrijkt en lees je hoe je daar zelf een steentje aan kunt bijdragen.

In deze editie lees je in de IP Lingo van Rob Feenstra over het fenomeen ontbreekwoord en het eerder bedachte ontbreekwoord leeswee.


Wat gezichtsuitdrukkingen zeggen over persoonlijkheid | Herman Ilgen | Haystack | paperback 9789461265777 | € 23,50 | 208 pagina’s | er verschijnt binnenkort ook een e-book van deze titel

Wil je weten wat iemand écht denkt? Je kunt het aflezen aan zijn of haar gezichtsuitdrukkingen. De bewegingen van onze wenkbrauwen, oogleden en mondhoeken geven binnen enkele minuten informatie over onze persoonlijkheid. Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat het gezicht daadwerkelijk de spiegel is van de ziel. Alle mensen laten een basisrepertoire van gezichtsuitdrukkingen zien dat veel zegt over de manier waarop ze in het leven staan. In dit boek kun je leren welke gezichtsuitdrukkingen horen bij welke gedragsstijlen en dit toe te passen in communicatie.
Herman Ilgen heeft jarenlange ervaring als onderhandelaar en mediator. In samenwerking met de Universiteit van Amsterdam doet hij al ruim twaalf jaar onderzoek en ontwikkelde hij de INSA-methode die nu op allerlei plekken wordt ingezet.


By Watching Videos Like a Historian | Isabel Beirigo, Anne Bothmer, Andrew Steffen Wright | 52 pagina’s | gratis te raadplegen of te downloaden op blog.euscreen.eu/av-collection-holders-guide/

Op 27 oktober, ter gelegenheid van de Werelddag voor Audiovisueel Erfgoed, is een nieuwe handleiding gepubliceerd speciaal voor houders van audiovisuele collecties over hoe je materialen kunt inzetten voor educatief hergebruik. De gids is ontwikkeld door het project Watching Videos Like a Historian. Dit project heeft als doel Europese onderwijzers te voorzien van handvatten om mediawijsheid en kritisch denken bij leerlingen te stimuleren met behulp van audiovisuele bronnen.

De gids biedt praktische informatie, stapsgewijze begeleiding en voorbeelden die elke instelling met een collectie van audiovisueel erfgoed kan gebruiken om haar materialen om te zetten in open educatieve hulpmiddelen en zo nieuwe doelgroepen in het klaslokaal te bereiken. Je kunt ook je eigen voorbeelden van projecten en initiatieven indienen die het domein van AV-collecties met onderwijs verbinden.


RDA-commissie (Resource Description and Access) | gratis te lezen op de website onder het kopje ‘Nieuws’

De RDA-commissie, ingesteld door de landelijke koepelorganisatie FOBID, heeft onlangs het tiende deel gepubliceerd in een serie artikelen over de trends en ontwikkelingen in het catalogiseren, onder de titel Catalogiseren in het linked data tijdperk. Het geeft antwoord op vragen als: hoe kun je het impressum volgens RDA vastleggen in MARC21, wat zijn de verschillen tussen de MARC21-velden 260 en 264 en welk veld kun je het beste gebruiken in combinatie met RDA?

Het tiende deel gaat in op het leggen van relaties en hoe die te benoemen. Een eenvoudige relatie om mee te beginnen is die van personen, families en corporaties en de rol die zij hebben vervuld bij het tot stand komen van de resource. In het Nederlandse applicatieprofiel is afgesproken dat minimaal alle makers worden opgenomen en optioneel minimaal de eerste van elke gewenste categorie bijdragers. Makers kunnen zijn: auteurs, architecten, filmmakers, fotografen en kunstenaars. Zij zijn verantwoordelijk voor het creëren van het werk. De rol wordt weergegeven met een term of code uit een waardelijst, zoals de MARC Code List for Relators. 
De eerder verschenen negen delen kun je vinden op de website onder rdacommissie.home.blog/nieuws/


Gids voor een gezamenlijke aanpak | Martin Hetebrij | Mediawerf | paperback 9789083360713 | € 32,50 | 232 pagina’s | er verschijnt binnenkort ook een e-book van deze titel

Besluitvorming in organisaties heeft vaak een politiek karakter. Het kan tot een onderlinge machtsstrijd leiden van mensen die elkaar wantrouwen door communicatie naar eigen hand te zetten en het bespreken van gevoelige onderwerpen te vermijden. Zelfs kan het tot allerlei onwaarheden leiden waardoor de organisatie flinke schade kan oplopen. Dit boek bespreekt hoe we die politisering kunnen voorkomen en opheffen. Deze vraag wordt in drie delen beantwoord. Deel I biedt een nieuw zicht op macht. Dat zicht wordt geboden door een taal; woorden en begrippen die het mogelijk maken om machtsverhoudingen en -processen te ‘lezen’. Deel II gaat over praktische mogelijkheden voor het organiseren van besluitvormingsprocessen en het dealen met de macht die daarin meespeelt. Deel III biedt belangrijke kennis voor bestuurders en managers om vanuit hun rol bij te dragen aan het bestrijden van gepolitiseerde en het bevorderen van gereguleerde besluitvorming. Met het besluitvormingsmodel dat de auteur in dit boek introduceert, ‘kan er een einde komen aan de politieke spelletjes die in organisaties helaas vaak voorkomen’.


Studiereis Duitse collega’s langs Nederlandse bibliotheken

Ze zijn nogal onder de indruk, de twintig Duitse vakgenoten die Nederland aandeden tijdens een studiereis langs negen bibliotheken – acht openbare en een universiteitsbibliotheek (die van de Erasmus Universiteit). ‘Inspiratie, verbeelding en participatie zijn kenmerken van de bibliotheeksector in Nederland, waar de bibliotheekgeest een thuis heeft in prachtige architecturale gebouwen, zoals een oud postkantoor en zelfs een kathedraal’, zo tekenden drie van hen op in een artikel. Het is een ‘subjectief reisverslag,’ weten ze, ‘dat beschrijft wat de bibliotheken in ons buurland zo speciaal maakt, wat anders is en wat beter werkt over de grens.’

De reis was in het kader van een driejarige samenwerking tussen Duitsland en Nederland, en het bezoek vond al plaats in oktober 2022, maar ze publiceerden er dit jaar over in Bibliotheksdienst. Het artikel is online te lezen via https://doi.org/10.1515/bd-2023-0047.


Deze bijdrage komt uit de papieren IP #8-2023. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.