Bijdrage KVAN
Later begint nu, ook onder de Omgevingswet
Het zal je vast niet zijn ontgaan: de Omgevingswet is opnieuw uitgesteld. Het is inmiddels een eufemisme geworden om de implementatie van die wet en het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) ‘lastig’ te noemen. De doelen zijn natuurlijk goed: de inwoners van ons land een volledig en eenduidig beeld geven van wat hun rechten en plichten zijn in onze leefomgeving. Met zulke doelen kan eigenlijk niemand het oneens zijn, maar om dat geregeld te krijgen in één koepelwet en één informatiestelsel is overduidelijk heel taai.
Duurzame toegankelijkheid
Een van de grootste uitdagingen daarbij is dat we ervoor zorgen dat de informatie die overheden produceren zo langtoegankelijk blijft als burgers en ambtenaren die nodig hebben. Wat bedoelen we met ‘toegankelijk’? Natuurlijk dat we weten waar die informatie staat, maar ook dat we haar kunnen raadplegen in de juiste vorm en dat we de juiste versie hebben. Wat bedoelen we dan met ‘zo lang als nodig’? Soms is dat vijf jaar, soms twintig, soms honderd of meer zodat onze achterkleinkinderen het kunnen vinden. Dat is een zekerheid die wij als betrouwbare overheid moeten bieden, en dat noemen we ‘duurzame toegankelijkheid’.
Aan de slag
Die toegankelijkheid verzekeren we niet alleen met de systemen in het stelsel. We hebben daar duidelijke en eenduidige afspraken voor nodig, en daar zijn decentrale overheden zelf verantwoordelijk voor op het moment dat de wet in werking treedt. Gelukkig zijn er al veel middelen voor beschikbaar die vaak ook voor andere toepassingen worden gemaakt: architecturen, procesmodellen, metadata en zaaktypen. Welke afspraken informatiebeheerders van overheden moeten maken en hoe zij, en wij archivarissen, daarop checken, staat in de Handreiking duurzame toegankelijkheid (DUTO) in de informatieketens van de Omgevingswet, te downloaden op het Informatiepunt Leefomgeving (iplo.nl).
Wacht hier niet mee. De tijd dat we archivering ‘later wel’ konden regelen, ligt al sinds de intrede van de computer achter ons. Welke functie je ook hebt in deze keten: bel je ketenpartners en ga aan de slag!
Bijdrage KNVI
Anders
Meer – beter – anders: prof. dr. Rik Maes doet in het KNVI-boek Informatieprofessional 3.0 een oproep aan organisaties om vooral aandacht te hebben voor ‘anders’. Kortgezegd: pas als je zaken echt anders aanpakt, kun je diepgaand veranderen. Dat geldt voor organisaties, dat geldt voor mensen. Meer van hetzelfde of iets beter doen: prima natuurlijk, maar dat heeft eenvoudigweg minder effect. De oproep uit het boek helpt extra reflecteren over uitspraken die gaan over ‘terug naar het oude normaal’ of bij het doornemen van de meest recente techblogs: terug naar hoe wij ruim twee jaar geleden leefden, dus voor de ‘a few days to flatten the curve’, kan niet meer. Tijd voor anders.
Online en offline
We leren om online én offline te combineren, voor een deel veroorzaakt door een geforceerde deep dive in online werken. Al lukt (un)muten soms niet, we zijn er wel beter in geworden. We zijn digitaal fitter, maar nog niet fit genoeg, zegt Martijn Aslander in Ons werk is stuk. We werken en vergaderen efficiënt. Al lukt het soms niet de wandelingen en de geadviseerde oogoefeningen uit te voeren. We spreken om beurten in een online meeting. Al lukt het niet altijd om onze gevoelens of emoties een plekje te geven na deze meetings. We ervaren dat je in je joggingbroek kunt presteren in vergaderingen. Al lukt het niet altijd om informele signalen goed te delen, terwijl we die zo hard nodig hebben.
Smart Humanity nog actueler
Wat ook anders is, is de wijze waarop we de nieuwste technologie ervaren die tot onze beschikking staat. Hoe we bedrijfsleven en overheid in vertrouwen nemen om ons met die technologie al dan niet te faciliteren. Het thema ‘Smart Humanity’ is nog actueler geworden na de lancering daarvan door de KNVI. Geloof je de ene nieuwsbron met nieuws over de Canadese truckers, of de andere nieuwsbron die de eerste volledig tegenspreekt? Beide inclusief dronebeelden, live interviews en crowdfunding. Geloof je de minister die aan de Kamer uitleg geeft, of wil je zelf de stukken van het Wob-verzoek inzien? Wil je wel een app die je leven makkelijker maakt, of wil je geen app die je leven voor een ander inzichtelijk maakt? Geef je jouw gegevens liever aan een commercieel bedrijf, of aan de partij met het door burgers aan hen gegeven geweldsmonopolie?
Terwijl petities.nl richting de 1 miljoen handtekeningen gaat voor Onverdeeld Open, is er alvast één conclusie te trekken: het wordt écht allemaal anders. We zijn in twee jaar tijd digitaal fitter, zelfstandiger, oplettender en bewuster geworden. En dan is het nog maar maart 2022.
Wouter Bronsgeest, duovoorzitter van de KNVI.
Super Tuesday op 5 april over Windows 11
Elke maand organiseert de KNVI op een dinsdag een bijeenkomst met een speciaal, actueel thema dat relevant is voor informatieprofessionals. Op 5 april (16:00-17:30 uur) is dat: De Impact van Windows 11 op jouw organisatie. Sander Berkouwer en Raymond Comvalius gaan dan dieper in op de veranderingen die Windows 11 voor jouw organisatie kan betekenen. Toekomstige Super Tuesday-onderwerpen zijn onder meer: AI, defensie & cyber, digitale trends, open science, desinformatie en ethiek. Meer informatie vind je op knvi.nl.
Deze bijdrage komt uit de papieren IP #2-2022. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.