Tip voor een boek, onderzoek, paper of ander geschreven werk dat interessant zou kunnen zijn voor collega-IP’ers? Laat het weten via redactie@informatieprofessional.nl.
UIT HET HOOFD
Een geschiedenis van de menselijke intelligentie | Kris Merckx | Sterck & DeVreese | paperback 9789056159269 | € 24,95 | 224 pagina’s | booksandbags.be/uithethoofd
Welk voordeel biedt het ons evolutionair gezien om informatie te kunnen onthouden? Waarom verzamelen grote techbedrijven massa’s data? Hoe komt het dat 90 procent van alle data die de mens door de geschiedenis heen produceerde, stamt uit het laatste decennium? De werktuigen en technieken die de mens bedacht, dienden niet enkel om het werk te verlichten, maar ook om onze hersenarbeid te verminderen. Zo bedacht men in het oude Babylon al indexeringstechnieken om tussen de vele kleitabletten informatie snel te kunnen terugvinden. Intelligentie heeft te maken met informatieverwerking en waarneming, maar ook met groepsgedrag, zo weet Kris Merckx, historicus en docent multimedia en websiteontwikkeling aan de University Colleges Leuven-Limburg, waar hij onderzoek doet naar onder meer augmented reality en brain computer interfaces. Op bepaalde momenten in de menselijke geschiedenis is onze herseninhoud niet toe- maar afgenomen. Hoe dit komt en of kunstmatige intelligentie in de toekomst ons denkvermogen zal overnemen, daarover schrijft hij in zijn nieuwste boek.
THE PANDEMIC ACADEMIC
How Covid-19 has impacted the research community | KNAW-commissie onder voorzitterschap van Natali Helberger (hoogleraar recht & digitale technologie, Universiteit van Amsterdam) | 9789069847535 | 70 pagina’s | te downloaden op knaw.nl/publicaties/pandemic-academic-how-covid-19-has-impacted-research-community
Ook de wereld van de wetenschap stond tijdens de coronapandemie op z’n kop. Covid-gerelateerde onderzoeksprojecten kwamen razendsnel van de grond en nieuwe kennis werd sneller gedeeld dan ooit. Tegelijk kwamen veel wetenschappers persoonlijk in de knel door afgebroken onderzoeksprojecten, de omschakeling naar online lesgeven en het thuiswerken. De snelle digitalisering van het wetenschapsbedrijf maakte veel mogelijk, maar door die digitalisering hebben universiteiten zich ook met huid en haar overgeleverd aan bigtech, aldus de KNAW. In The pandemic academic inventariseert de organisatie de gevolgen van de coronapandemie voor de wetenschap: wat willen we behouden en wat beslist niet? Ook is er in het rapport uitgebreid aandacht voor de impact van de pandemie op het vertrouwen in wetenschap en de relatie tussen wetenschap, samenleving en politiek. Zo dringt de KNAW erop aan dat universiteiten samen op zoek gaan naar alternatieve digitale infrastructuren en richtlijnen maken die recht doen aan de onafhankelijke positie van de wetenschap. Verder pleit ze ervoor dat wetenschapscommunicatie een volwaardig onderdeel wordt van het academisch curriculum.
DE CORPORATE YOGI
10 principes voor mentale balans in je werk | Judith Manshanden | Boom uitgevers | paperback 9789024447428 | € 26,50 | e-book 9789024447435 | € 19,95 | 192 pagina’s
Wie regelmatig yogaat, weet hoe heilzaam dit kan zijn en wordt daarin gesteund door onderzoek. Er zijn intussen ook legio mensen, van alle leeftijden, die zich in de filosofie van yoga verdiepen en zich in de daarbij behorende houdingen proberen te bekwamen. Meer focus, meer rust – ook op het werk. Een corporate yogi worden dus. Niet een nieuw begrip, maar Judith Manshanden weet er als psycholoog en directeur van Delight Yoga een inspirerend boek over te maken. Ze leert je bijvoorbeeld hoe stressvolle werksituaties vanuit evenwicht te benaderen, maar ook hoe balans en betekenis te zoeken zonder dat je meteen je hele leven hoeft om te gooien. Het boek helpt je met meer werkgeluk aan de hand van de tien belangrijkste wijsheden uit de yoga – inclusief concrete acties (zonder matje). Voorbeeld van zo’n concrete actie: yoga gaat over het cultiveren van een flexibele levenshouding; je traint je vermogen om tevreden te zijn met wat je hebt (dit wordt santosha genoemd). Ook op je werk kun je een tevreden houding ‘kweken’, bijvoorbeeld door vijf personen te noemen die positief worden beïnvloed door jouw werk. Welke impact heb jij op hun leven?
KAN DIT WEG?
Een pleidooi voor professioneel informatiebeheer bij de overheid | Saskia Giesbers | Haystack | paperback 9789461265135 | € 32,50| 256 pagina’s | verschijnt 15 september, ook als e-book en gesproken boek (€ 28,50) | unfoldmatters.nl
Meer dan ooit verzamelt de overheid bergen digitale informatie. Daarbij gaat veel mis, zoals de toeslagenaffaire pijnlijk heeft laten zien. Wat kunnen informatieprofessionals doen om de informatie te stroomlijnen en crises te voorkomen? De overheid vindt het moeilijk om alle informatie goed te verzamelen, ontsluiten, bewaren en op te ruimen. Wetgeving maakt dit extra lastig: van de ene wet moet je een rapport bewaren, van de andere moet je het weggooien. Succesvol informatiebeheer is meer dan ooit afhankelijk van de inzet van IP’ers die weten wat werkt en wat niet. In Kan dit weg? beschrijft coach, docent en ondernemer Saskia Giesbers herkenbare verhalen uit de (weerbarstige) praktijk van de IP’er, en draagt ze oplossingen aan voor de dilemma’s waar informatieprofessionals dagelijks mee te maken hebben.
INFORMATIE ZOEKEN, GEBRUIKEN EN BEOORDELEN
Informatievaardigheden en soorten informatiebronnen | o.l.v. VVBAD, de beroepsvereniging van de informatiesector in Vlaanderen | Politeia Uitgeverij | paperback 9782509041296 | € 33 | e-book 9782509041524 | € 24 | print en digitaal samen € 45 | 286 pagina’s
Deze publicatie is een referentiewerk voor iedereen in Vlaanderen die actief is in de bibliotheeksector of bij een documentatiedienst. In het eerste deel van het boek komen informatievaardigheden aan bod, en de evolutie van de rol van de bibliotheek daarin. Het tweede deel zoomt in op de verschillende aspecten van informatiebronnen, met aandacht voor onder andere het wettelijk depot en de Belgische Bibliografie, de Koninklijke Bibliotheek van België en open science. Het derde deel is gericht op het beheren van informatie binnen organisaties en de uitdagingen van kennismanagement – inclusief praktische toolkit voor de implementatie ervan. De publicatie maakt deel uit van de reeks Wegwijzer bibliotheken en documentatiecentra.
SUPERFALEN
Creëer radicale openheid over fouten in organisaties| Frank Deuring | Boom uitgevers | paperback 9789024446896 | € 22,50 | e-book 9789024446902 | € 16,95 | 160 pagina’s | foutenfabriek.org
Van je fouten kun je leren. Toch is er, vooral op het werk, vaak maar bar weinig ruimte om fouten te maken. Het gevolg? De ene na de andere burn-out en een waardeloze sfeer. In zijn boek houdt Frank Deuring daarom een vurig pleidooi voor falen op het werk. Medewerkers die zich veilig voelen om zelfs de grootste blunders te delen, maken uiteindelijk juist veel minder fouten, betoogt Deuring. ‘In een zelflerende organisatie leren mensen immers niet alleen van hun eigen fouten, maar ook van die van anderen. De luchtvaart is hier een treffend voorbeeld van. Daar weten ze allang dat je fouten niet moet afstraffen, en dat inzicht heeft het vliegen een stuk veiliger gemaakt.’
Het creëren van een open foutencultuur begint bij je eigen mindset, zo stelt de auteur. Hij laat met humor zien hoe je omgaat met schaamte, afwijzing en tegenslagen, en hoe je perfectionisme kunt loslaten. Ook legt hij uit hoe je de cultuuromslag binnen je organisatie maakt. Cruciaal daarbij is hoe je anderen aanspreekt op hun fouten, hoe je reageert wanneer iemand een fout deelt en dat je zorgt voor terugkoppeling.
Deze bijdrage komt uit de papieren IP #6-2022. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.