Tip voor een boek, onderzoek, paper of ander geschreven werk dat interessant zou kunnen zijn voor collega-IP’ers? Laat het weten via redactie@informatieprofessional.nl.

Datamacht en tegenkracht
Hoe we de macht over onze gegevens kunnen terugkrijgen | Kathalijne Buitenweg | De Bezige Bij | paperback 9789403125213 | € 20,99 | e-book 9789403144610 | € 11,99 | 208 pagina’s
Van Facebook tot de Belastingdienst, van Magister tot werkgevers: bedrijven en overheden willen steeds meer van ons weten. Door het koppelen van data worden we geanalyseerd en raken we gevangen in profielen. Gemeenten voorspellen wie een potentiële fraudeur is, of wie grote kans heeft slachtoffer te worden van huiselijk geweld. Een groeiende groep werknemers wordt aangestuurd via algoritmes, en ons venster op de wereld wordt bepaald door bedrijven die weten wat we willen zien, horen en lezen. Digitalisering heeft ons leven makkelijker gemaakt, maar ook nieuwe vormen van beïnvloeding en machtsuitoefening gecreëerd. Wat betekent dit voor onze zeggenschap? En wat doet het met de samenleving als we gereduceerd worden tot onze data? In Datamacht en tegenkracht roept Kathalijne Buitenweg, voormalig GroenLinks-politicus, alle burgers, werknemers en internetgebruikers op om tegenmacht te organiseren en zo de macht over onze data te heroveren.

Uit het transformatiemoeras
De 5 faalfactoren bij de digitalisering van organisaties | Menno Lanting | Business Contact | paperback 9789047014539 | € 24,99 | e-book 9789047014621 | € 14,99 | 240 pagina’s | mennolanting.nl
Menno Lanting heeft al wat boeken op zijn naam staan die lezenswaardig zijn: Connect!, Iedereen CEO, De slimme organisatie, Lead with a Tweet en Olietankers en speedboten. Zijn laatste boek is al even interessant en snijdt een actueel onderwerp aan: de digitale transformatie. Veel organisaties zijn ermee bezig, maar Lanting zag en ziet dat de meeste na een enthousiast begin vastlopen in ‘het transformatiemoeras’. Ondanks alle investeringen, veranderplannen, transformatiemodellen, canvassen en consultancytrajecten lukt het ze niet om resultaten te boeken. De auteur analyseert wat er misgaat en beschrijft aan de hand van voorbeelden uit binnen- en buitenland de vijf kritische faalfactoren die echte transformatie in de weg staan.
Uiteraard schetst hij ook de uitweg: om los te komen uit het moeras moeten organisaties zich omvormen tot een lerende organisatie. Willen ze relevant blijven in het digitale tijdperk, dan is het namelijk niet genoeg om alleen de bestaande processen te digitaliseren. Ze moeten hun cultuur, businessmodel en organisatiemodel aanpassen, niet eenmalig, maar in een continu proces. Zich verbinden aan een ecosysteem en daarbij wezenlijke toegevoegde waarde leveren, dan zijn ze klaar voor de toekomst.
Lanting put zijn kennis en ervaring uit zijn werk als strateeg en leiderschapsexpert, en als associate aan een aantal business schools. Hij onderzoekt doorlopend hoe organisaties van gesloten, hiërarchisch en onpersoonlijk naar open, authentiek en verbonden kunnen transformeren.

En hoe vind je zelf dat het ging?
Effectief feedback geven in leersituaties | Ward Grootens | Haystack | paperback 9789461264510 | € 12,50 | 100 pagina’s
Vakmanschap begint met goede scholing. Mensen scholen, trainen en oefenen zonder het geven van feedback is zinloos. In dit boek kun je lezen hoe je als waarnemer, collega of leidinggevende in leersituaties omgaat met feedback. Succesvol feedback geven begint met enkele eenvoudige spelregels, weet de auteur die sinds 2008 werkt als zelfstandig trainer en OTO (opleiden, trainen en oefenen)-adviseur in diverse veiligheidsregio’s voor brandweer, GHOR, ambulancedienst, meldkamer, bevolkingszorg, politie en ziekenhuizen. Deze spelregels zijn: spreek gewonemensentaal, beschrijf alleen wat relevant is, leg blinde vlekken bloot door specifiek te zijn en wees voorbereid. ‘Met deze en andere adviezen kun je ervoor zorgen dat anderen je boodschap begrijpen en serieus nemen.’
In zijn trainingen over waarnemen en feedback geven combineert Grootens zijn praktijkervaring als waarnemer met zijn achtergrond in Human Performance Technology en Neuro Linguïstisch Programmeren.
P.S. Verwar het bovenstaande boek niet met Hoe vind je zélf dat het gaat? van columnist Japke-d. Bouma dat vorig jaar uitkwam. Daarin geeft ze 281 gouden tips voor op je werk; herkenbare grappige anekdotes over de kantoortuin (Thomas Rap, in paperback, luisterboek en e-book verkrijgbaar).

Conflict eren
Conflict inzetten om verandering te veroorzaken | Shirine Moerkerken | Boom | paperback 9789462763012 | € 39,90 | 272 pagina’s
Meer dan ooit is het noodzakelijk dat we ons repertoire vergroten in het functioneel omgaan met conflict en verschillen. Een kind kansen bieden, een metrolijn aanleggen, een pandemie trotseren, terroristische aanslagen voorkomen, een duurzame samenleving creëren; allemaal actuele voorbeelden van vraagstukken die samenwerking van mensen, organisaties en regeringen noodzakelijk maken. En waar mensen samenwerken, is conflict onvermijdelijk – zelfs essentieel. ‘Alle neuzen dezelfde kant op’ klinkt comfortabel, maar daarmee kun je maar één richting uitgaan. Je hebt verschillende perspectieven en belangen nodig om echt in beweging te komen. En voor complexe maatschappelijke vraagstukken hebben we vooral meervoudig, interdisciplinair en conflicterend handelen nodig. Conflict in samenwerking wordt echter meestal gezien als een probleem. De oplossing ligt dan vaak in het conflict hanteren, beheersen of vermijden.
Interventie- en veranderkundige Shirine Moerkerken pleit ervoor om het conflict juist niet te schuwen en om disfunctioneel conflict functioneel te maken. Conflict eren laat zien dat je moed nodig hebt om conflict functioneel te maken, maar meer nog methodische precisie in het uitzoeken van wat er in een specifieke situatie speelt en hoe je kunt werken met wat je aantreft. De auteur biedt praktijkervaringen en ideeën om met conflicteren te gaan oefenen, zodat je conflict en verschil gaat waarderen en effectief kunt inzetten om tot innovatieve oplossingen voor complexe problemen te komen.

Patronen
Herkennen en veranderen met antropologische blik | Danielle Braun | Boom | hardcover 9789024438877 | € 35 | 256 pagina’s
De coronacrisis liet afgelopen jaar zien dat patronen die al jaren vastliggen toch opeens kunnen worden doorbroken. Denk aan het thuiswerken. ‘Als de reden goed genoeg is, de angst groot genoeg is of de macht het echt wil, kunnen we patronen snel doorbreken’, zegt corporate antropoloog Danielle Braun. Ze wordt veel gevraagd door organisaties waar de patronen diep zijn ingesleten en die anders willen gaan werken. Met haar nieuwste boek wil Braun veranderaars, leiders van organisaties, bewegingbouwers, coaches, docenten en studenten (corporate) antropologie helpen patronen te ontrafelen en deze te benutten of te veranderen als dat nodig is. Het gaat over hoe je ze systematisch onderzoekt, hoe belangrijk het is om jezelf daarbij goed te kennen en hoe je patronen in beweging krijgt, consolideert en verstevigt. Een methodisch handboek met mooie beelden en verhalen, voorbeelden en handreikingen uit de praktijk van organisaties en het dagelijks leven.
Bij het boek kan een Patronen notitieboek (A5) worden gekocht. Dit bevat, naast ruimte voor notities, quotes van grote leermeesters en thought leaders die aanzetten tot nadenken en inspireren om de (organisatie)wereld anders te beleven en te zien (paperback 9789024442935, € 4,99).
Deze bijdrage komt uit IP #5/2021. Het hele nummer kun je hier lezen.