Het filmpje is een lichte aanval op de zintuigen, maar dat is waarschijnlijk ook de bedoeling. Het moet de aandacht trekken voor Dataland, het eerste museum ter wereld voor AI-kunst en datavisualisatie. Bedenker is Refik Anadol, de maker van baanbrekende AI- en datakunstinstallaties. In 2025 zijn deze werken, en meer, te zien op een eigen plek in Los Angeles.
Het besluit van medeoprichters Refik Anadol en Efsun Erkiliç om Dataland in LA te lanceren weerspiegelt hun diepe betrokkenheid bij de stad, zo stellen ze. Los Angeles heeft Anadols fascinatie al lang gekoesterd, beginnend toen hij acht jaar oud was met de ontdekking van Blade Runner van Ridley Scott, dat zich afspeelt in een futuristische herinterpretatie van de stad. Anadol waagde zich in 2012 voor het eerst naar LA om een graduate program in Design Media Arts te volgen aan de University of California, waar hij de afgelopen tien jaar les heeft gegeven. In 2014 sloot Erkiliç zich aan bij Anadol in Los Angeles om Refik Anadol Studio permanent in de stad te vestigen. De werken van de studio vieren nu hun tienjarig jubileum en zijn tentoongesteld in meer dan zeventig steden op zes continenten.
Datasculpturen
Voorbeelden van deze werken zijn Machine Hallucinations in The Sphere in Las Vegas en Unsupervised, gepresenteerd in het Museum of Modern Art (MoMA) in New York, dat in een jaar tijd bijna 3 miljoen bezoekers trok (zie ook IP #9-2022). Het werk werd opgenomen in de permanente collectie van het MoMA, en Anadol werd daarmee de eerste kunstenaar van wie een AI-stuk aan de collectie werd toegevoegd.
Met Dataland biedt de studio zijn werken én toekomstvisie een permanent onderkomen. Het museum zal verrijzen in The Grand LA, het door Frank Gehry ontworpen project in het hart van het centrum van Los Angeles. The Grand LA ligt direct aan de overkant van Gehry’s Walt Disney Concert Hall, waar Anadol in 2018 een van zijn bepalende projecten presenteerde, WDCH Dreams, ter ere van het honderdjarig bestaan van het Los Angeles Philharmonic. Met behulp van 42 large scale projectors werden er, op basis van machine-interpretatie van honderd jaar gedigitaliseerd archiefmateriaal, datasculpturen geprojecteerd op de roestvrijstalen buitenkant van het gebouw.
Pioniers verenigen
Dataland is het eerste museum ter wereld dat zich toelegt op datavisualisatie en op AI gebaseerde creativiteit, zo stelt de studio zelf, dat pioniers wil verenigen op diverse gebieden, waaronder kunst, wetenschap, AI-onderzoek en geavanceerde technologie, onder de artistieke leiding van Anadol. De ambitie is groot: het wil mensen van alle achtergronden verwelkomen ‘met ongeëvenaarde ervaringen met behulp van machine learning en de nieuwste sensorische en visualisatietechnologieën, op een schaal en met een kwaliteit die nog nooit eerder zijn gerealiseerd’.
Ethische dataverzameling
Bij het nastreven van zijn missie wil Dataland online leerplatformen creëren, fungeren als een openbare repository voor grootschalige, op de natuur gerichte datasets, en een uitgebreide collectie AI-kunst opbouwen. Het museum zal zich daarbij inzetten voor ethische dataverzameling en AI-praktijken, zo wordt beloofd. ‘Dataland streeft ernaar een mondiale standaard neer te zetten voor de presentatie, het beheer en de verkenning van AI-gestuurde kunst en zal opereren op het snijvlak van menselijke verbeelding en creatief potentieel van machines, waardoor een nieuw model voor culturele instellingen in het digitale tijdperk wordt gecreëerd.’
De openingstentoonstellingen van Dataland zullen tot uiting komen via het large nature model (LNM) van Refik Anadol Studio, ‘het eerste opensource-AI-model ter wereld dat uitsluitend op natuurdata is gebaseerd’. Meer informatie hierover zal de komende maanden naar buiten worden gebracht.
Deze bijdrage komt uit het digitale magazine IP #7-2024. Klik op de onderstaande button om het hele nummer te lezen.
