Door Cindy Lammers
Ik houd van weten en ik houd van zoeken – noem me een informatieprofessional-light. Tot ergernis soms van mijn geliefde roep ik geregeld: ‘Zoeken we even op!’ Want wat ik niet weet, weten anderen wel. In eerste instantie trof ik hun wijsheid altijd wel ergens aan op papier, in boeken of documenten in de bibliotheek. Tegenwoordig is het vooral een online ding. Handig met een smartphone in de achterzak. Het antwoord is zo gevonden.
Dat zoeken is gestaag mee veranderd met de groeiende digitalisering. Van de intrede van het internet en van zoekmachines toen (spannend!) tot de toevoeging van AI nu – nog spannender, en ondoorzichtiger.
Ik hoor mensen steeds vaker zeggen dat ze ‘iets opzoeken in ChatGPT’. Een vriend had ter kerstviering op zijn werk een pubquiz, zo vertelde hij, waar collega’s geregeld Copilot erbij pakten ‘voor het juiste antwoord’. Zoekgoeroe Marydee Ojala zei het eerder al in IP: ‘We hebben geen zoekmachines meer, maar antwoordmachines.’ Ze geven antwoord op jouw vraag, en elke vraag levert een ander antwoord op, afhankelijk van die vraag én van de data waarmee de bot is getraind. Snap jij het nog?
Velen doen dat niet – en dat snap ik best, want het is ook verdomd lastige materie. En dat maakt digitale geletterdheid ook zo essentieel. Op scholen, in bibliotheken. Weten hoe je informatie en bronnen moet beoordelen: het is een must-skill in een wereld waar desinformatie en polarisatie diep insnijden in samenlevingen. Dit heeft tevens impact op jouw rol (check vooral deel 20 van onze serie AI in het informatiedomein verderop in deze editie!). Hier gaan we nog veel meer over horen. Zeker in de IP’s in 2026. Want dan bestaan we 30 jaar. Gaan we – plusminus 30 jaar – terugblikken en vooruitkijken.
Ik wens je een gezond, liefdevol en vooral ook uitdagend 2026 toe!
Cindy Lammers is hoofd-/eindredacteur van IP.
Deze bijdrage komt uit het digitale magazine IP #9-2025. Klik op de onderstaande button om het hele nummer te lezen.
