Wat: ontwerp en curatie Nederlands paviljoen Taipei International Book Exhibition (TIBE) 2024
Wie: MVRDV
Waarom: 400 jaar Nederland-Taiwan
Nederland was onlangs ‘eregast’ op de Taipei International Book Exhibition (TIBE). Reden: de 400-jarige relatie tussen Nederland en Taiwan. Het Rotterdamse bureau MVRDV boog zich over het ontwerp van het Nederlandse paviljoen, dat reflecteert op die relatie, op modern Nederlands design, op de expertise op het gebied van duurzaamheid, op de idealen van diversiteit en inclusiviteit én op Nederlandse literatuur.
Het paviljoen bevond zich in het hart van TIBE, de grootste boekenbeurs van Azië, en was opgebouwd uit drie cirkels die met elkaar verbonden zijn. Volgens het motto ‘lezen verbreedt de horizon’ waren deze bedekt met een bedrukt doek met afbeeldingen van drie typisch Nederlandse landschappen – in horizonperspectief. In het midden, de grootste cirkel, de polder. Deze cirkel stond voor het heden en fungeerde als hub voor het presenteren van eigentijdse Nederlandse literatuur, terwijl op de muren informatie over Nederlands design en duurzaamheid werd gepresenteerd. Amfitheaterachtige boekenplanken annex zitplatforms boden ruimte voor presentaties, workshops en gesprekken (van en met bekende Nederlandse auteurs) gedurende de zesdaagse expo.
Polder, zee en duinen
Op een kleinere cirkel was de zee te zien. Dit landschap vertegenwoordigde het verleden, als symbool van het tijdperk van ontdekking en kolonisatie dat de Nederlanders oorspronkelijk in contact bracht met wat destijds bekend stond als Formosa. In deze cirkel onderzocht een tentoonstelling van artefacten, documenten en modellen kritisch de vroege stadia van die relatie. De derde cirkel, met een afbeelding van duinen, stond voor de toekomst en bood ruimte aan kinderliteratuur en aan reflectie op belangrijke waarden als tolerantie, vrijheid van meningsuiting, diversiteit en inclusiviteit.
‘Geen enkele relatie is eenvoudig, laat staan een van 400 jaar. In dit geval vereiste het presenteren van een heel land aan de rest van de wereld wel enige nuance’, zegt MVRDV-oprichtingspartner Jacob van Rijs. ‘In onze zoektocht naar een ruimte die alles kon omvatten, van de geschiedenis van het Nederlandse kolonialisme tot de schattigheid van Nijntje, kozen we voor een paviljoen dat zich gedurende de tijd kon aanpassen en waarbij secties werden gescheiden of juist gecombineerd indien nodig.’
Tainan Public Library
Na TIBE werd het Nederlandse paviljoen opnieuw geïnstalleerd in het atrium van de Tainan Public Library. Tainan markeert volgens MVRDV de locatie van de eerste Nederlandse nederzetting in Taiwan, waardoor ‘het de ideale stad is om de reis van het paviljoen voort te zetten’. De eerste Nederlandse architectuur op deze locatie omvatte een fort gebouwd door de VOC; tegenwoordig dragen Nederlandse architecten bij aan Tainan met architectuur voor het algemeen belang, inclusief de bibliotheek zelf, die is ontworpen door Mecanoo en Mayu.
Het paviljoen bevindt zich onder een hangend beeldhouwwerk van Paul Cocksedge dat, in de woorden van de ontwerpers van de bibliotheek, symbool staat voor ‘de vrijheid van denken en het plezier van lezen’. Dit sluit aan bij het motto van het paviljoen ‘Lezen verbreedt de horizon’.
Tweede leven
Het ontwerp voor het paviljoen heeft zo veel mogelijk gebruikgemaakt van gerecyclede, recyclebare en herbruikbare materialen. Het doel was om minimaal afval te produceren en daarmee een duurzame bijdrage te leveren aan de tentoonstelling. Het doek dat voor de interieurs van de cirkels is gebruikt, is na de tentoonstelling omgezet in boekentassen en zakjes.
Deze bijdrage komt uit de papieren IP #4-2024. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.