Door Wouter Bronsgeest
Er was een tijd dat je voor school of je vriendenclub een krantje wilde maken. Met plaatjes uit magazines en bij elkaar geknipte tekstblokken. Het papier kon je met lijmresten en al meegeven aan je (in mijn geval) vader om er een fotokopie van te maken. Hij deed dat voor ons.
Het ‘magazine’ zag er best strak uit. Een goede oefening om van amateur naar professional te groeien. Door de komst van tekstverwerkers en opmaakprogramma’s is die tijd voorbij; de ervaring blijft. Ouders die nu een printje voor een schoolkrantje willen maken, moeten al snel rapporteren aan hun ciso voor oneigenlijk datagebruik. Maar geen zorgen, want alles kan natuurlijk … digitaal!
AI-beeldbommetjes
Knutselen bestaat gelukkig nog steeds, alleen is de vorm veranderd. Voor scholieren is oefenen een nieuwe fase ingegaan. AI-tooltjes worden naar hartenlust ingezet. Er wordt gespeeld met opmaak, beeld en verhaallijnen. Zakelijk gebeurt dat ook – zelfs digitale immigranten knutselen er lustig op los. Alleen … heeft het tegelijkertijd andere effecten.
Naast e-mailbommen ontstaan er ook AI-beeldbommetjes. Grappig binnen de Signal-app van het team, maar als ze ‘corporate’ gaan, wordt dat een ander verhaal. Mensen vinden hun eigen creaties natuurlijk superleuk. Inmiddels beginnen de AI-poppetjes en identieke posters mij echter wel heel erg op te vallen – steeds minder positief. Eigenlijk zijn ze gewoon vaak lelijk.
Creativiteit is mensenwerk
Dat komt wellicht omdat echte AI-artiesten al zo veel verder zijn. Goede content creëren is en blijft een vak. Creativiteit is mensenwerk. De uitingen zie je bijvoorbeeld in de wereld van influencers en marketing. De kwaliteit gaat omhoog en vormt een schril contrast met de genoemde poppetjes.
Veel in het oog springende AI-verschijningen hebben een vrouwelijk uiterlijk. Lil Miquela (@lilmiquela) is de ‘pionier’ van AI-influencers. Grote modehuizen zetten haar in. Shudu Gram (@shudu.gram) is bekend als AI-supermodel. Granny Spills (@grannyspills) is een ‘oudere’ influencer waar vele mensen graag advies aan vragen. Bij Aitana Lopez (@fit_aitana) uit Spanje en Milla Sofia (@millasofiafin) uit Finland is de AI-look bijna verdwenen. Net als bij Eva in heels (@eva_in_heels) en haar realistische fotoshoots, en Mia Zelu (@miazelu) en Ana Zelu (@anazelu) met hun travelblog.
Toon is gezet
Goed, de toon is dus gezet. De AI-studio van kunstenaar Zack London (aka Gossip Goblin) is er een die de hoge norm ruimschoots haalt. De vraag is nu alleen: gaan mijn lieve collega’s die stap ook nemen? Of zal ik hun ‘zelfgemaakte’ AI-poppetjes maar gewoon naar de digitale prullenmand slepen?
Wouter Bronsgeest is duovoorzitter van de KNVI en associate lector Data Driven Government aan de Hogeschool Utrecht.
Deze bijdrage komt uit de papieren IP #4-2026. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.