De plannen van het Nationaal Archief om te stoppen met de verwerving van particuliere archieven moeten worden voorgelegd aan onder meer de Raad voor Cultuur. Pro-Kamerlid Mohandis diende daarover een motie in die kon rekenen op een meerderheid in de Tweede Kamer. Brancheverenigingen KVAN en KNHG riepen voorafgaand aan de stemming de Kamer op ‘het maatschappelijk geheugen niet verloren te laten gaan’.
Het Nationaal Archief is van plan om publiekstaken te staken en geen particuliere archieven meer op te nemen. Het instituut wil zich voortaan volledig kunnen richten op het duurzaam toegankelijk maken van overheidsinformatie. De archiefsector (KVAN) en Nederlandse historici (KNHG) maken zich grote zorgen om deze ontwikkeling. ‘Voor onderzoek naar politieke besluitvorming en maatschappelijke ontwikkelingen zijn ook de archieven nodig van politici, politieke partijen, maatschappelijke organisaties, bedrijven, activisten, wetenschappers en burgers’, zeggen ze.
Zonder zulke bronnen wordt het bijvoorbeeld veel moeilijker om later volledig te reconstrueren hoe de toeslagenaffaire werd ervaren en bestreden. Maar ook hoe politieke besluiten buiten de formele stukken tot stand kwamen of hoe maatschappelijke discussies over slavernij, het koloniale verleden en vrouwenemancipatie zich ontwikkelden.
Meerderheid Kamer
Pro-Kamerlid Mohammed Mohandis diende een motie in die dinsdag door de Tweede Kamer werd behandeld, na lobbywerk van KVAN en KNHG. Een meerderheid stemde voor het voorleggen van de plannen van het Nationaal Archief aan de Raad voor Cultuur en het Adviescollege Openbaarheid en Informatiehuishouding (ACOI).
KVAN-voorzitter Willeke de Groot zegt tegen NRC verheugd te zijn dat er advies wordt ingewonnen bij onafhankelijke adviesorganen. Wel herinnert ze aan de toezegging van de minister in een debat op 10 september dat het Nationaal Archief op korte termijn met de KVAN rond de tafel gaat zitten. ‘Dat moet snel gebeuren, voordat er onomkeerbare stappen worden gezet.’