Redactioneel: Fake

Door Cindy Lammers

Wat is echt en wat nep? Die vraag is een van de vragen van de laatste jaren. Dit mede dankzij de nieuwste vormen van generatieve AI en de menselijke drang om hiermee van alles te creëren. Dat laatste gebeurt vaak best aardig, maar ook steeds meer is het eng, gevaarlijk en samenlevingontwrichtend. Denk aan kwaadwillende toetsenbordridders die zelfgemaakt nieuws bij elkaar klikken dat er verdomd realistisch uitziet. Het online gescheld. De trollen. Sinds de column van de KNVI verderop in deze IP kan daar wat mij betreft ook de AI-influencer aan worden toegevoegd. Natuurlijk had ik hier al eens van gehoord. Van het bestaan, niet dat ik zelf actief zo’n influencer ga volgen. Maar ik ben er toch maar even ingedoken. Waar je eerder nog vrij goed kon zien dat het poppetje een poppetje was – in een AI-fabriek in elkaar geknutseld – is het nu praktisch een mens. Fake wordt ook hier steeds meer ‘echt’. Alleen met één verschil: die echte mens is normaliter niet zo bizar strak, glad en porseleinerig. De AI-influencers – met name vrouwen! – laten goed zien wat/hoe we schijnbaar graag willen zijn, of wat de prompter wil in een ‘ideale situatie’. Totaal onrealistisch in het echt. De meesten van ons raken onderweg immers getekend door het leven. Intussen spuiten we ons vol met botox en fillers, posten we ons suf op socials en zijn we zo weer data-input voor nieuwe gladde gezichten en lijven. Waar houdt het op? Het lijkt een vicieuze cirkel, wat verontrustend is, want die is oneindig. Het mixen van echt en nep is als je hengel uitgooien in water dat steeds troebeler wordt. Zie daarin nog maar eens de vissen te vinden.


Cindy Lammers is hoofd-/eindredacteur van IP.

Deze bijdrage komt uit de papieren IP #4-2026. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.