Door Cindy Lammers
In deze IP vind je de laatste aflevering van Achter het nepnieuws. Een zesdelige serie waarin redacteur Vincent door de krochten van het internet dwaalde en vol overgave in bubbels van anderen dook. Verbazing, ongeloof en onbegrip wisselden elkaar af. Bij hem, bij de lezer. Nu is propaganda van alle tijden, maar dankzij de huidige mediamogelijkheden hebben desinformatie en fake news natuurlijk een compleet ander jasje gekregen. Veel verschillende jasjes ook. Factchecken is een dagtaak geworden.
Vincent probeert in het artikel verderop ‘zijn Qmom’ en ‘de compleetdenker’ te doorgronden. ‘Weglopen is oké, maar kom altijd terug’, schrijft hij. Blijf praten. Ongeacht dovemansoren en oogkleppen. Nobel, maar toch ook een tikje lastig als de op tafel liggende gegevens the bleeding obvious lijken te zijn.
De artikelserie besloeg een groot deel van de coronatijd – een periode vol munitie voor complotdenkers en anti’s. Gelukkig lijkt Covid zo goed als exit, en hoopt Vincent ‘misschien, heel misschien’ de volgende feestdagen weer samen met zijn familie te kunnen vieren.
Helaas hadden we niet gerekend op Poetin. ‘Oekraïne is het nieuwe doelwit geworden van de complottheorieën’, mailt Vincent me – zijn stuk bijna op de drukpers. ‘Die slachtoffers in de oorlogsvideo’s? Acteurs volgens mijn familie.’ Intussen lees ik in verschillende media hoe de wappies van gisteren de swappies van vandaag zijn geworden. Van virus naar tiran is een kleine stap. Als je maar kunt ageren tegen de ‘mainstream media’ en ‘gangbare westerse politiek’. Dat een despoot in Rusland mens en mening aan banden legt en oorlog voert, doet blijkbaar geen ethisch alarmbelletje rinkelen. Er zijn zelfs al ‘complotters’ die zich opwerpen als factcheckers, maar wie checkt de facts van de factchecker?
Cindy Lammers is hoofdredacteur van IP.
Deze bijdrage komt uit de papieren IP #2-2022. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.