Op 13 maart gaat TOEGANG! van filmmaakster Barbara van den Bogaard in première. Na Alles is Informatie (2015) is dit de tweede documentaire die ze maakt voor de SOD.
Bij het maken van Alles is Informatie ging het al door haar hoofd: het onderwerp ‘informatie’ is interessant voor een veel bredere doelgroep dan alleen informatieprofessionals. Een bezoeker bevestigde dat tijdens de première van deze documentaire in maart 2015: zou Barbara van den Bogaard ook een film voor de eindgebruiker kunnen maken? Die kans kreeg de filmmaakster van de SOD / KNVI. Het eindresultaat noemt ze een ‘vrije opdrachtfilm, uniek in zijn soort’. ‘Ik heb veel met Eric Kokke van de SOD gesproken over de inhoud, maar verder kon ik de documentaire naar eigen goeddunken maken.’
Bij TOEGANG! staat de invloed van informatie op de (informatie)samenleving centraal. Wat zijn de gevolgen van de steeds verdergaande digitalisering op het kunnen beheren van informatie? Wie is er ‘in control’? En wat betekent dat voor de Nederlandse overheid, bedrijven en de rol van de Informatieprofessional?
Net zoals bij Alles is Informatie is het Barbara van den Bogaard gelukt om boeiende denkers en doeners aan de documentaire te verbinden, zoals datajournalist Dimitri Tokmetzis, rijksarchivaris Marens Engelhard, WAAG Society-directeur Marleen Stikker en schrijver Maxim Februari. Zij belichten elk de problematiek van TOEGANG! vanuit hun eigen specialisme.
Een treffend voorbeeld geeft Marleen Stikker in de film. Mensen die bijvoorbeeld een erfelijke ziekte in de familie hebben, kunnen een stukje van hun DNA naar een commercieel bedrijf sturen. Zo komen ze erachter of ze die erfelijke ziekte met zich ‘meedragen’. Dat klinkt als een mooi initiatief, maar Stikker uit in TOEGANG! haar grote zorgen over dit soort bedrijven. Ze kunnen namelijk een databank opbouwen, zonder dat de overheid hier controle over heeft. Stikker vindt dat de politiek zich hier bewust van moet zijn.
Dit is geen vrolijk stemmend voorbeeld, erkent Van den Bogaard. ‘Maar ik heb dan ook geen feelgoodfilm gemaakt. Toch is de documentaire over het algemeen positief. Ik heb vele mensen gesproken die in principe juist heel erg de wereld willen omarmen en de kansen ervan zien – maar ze zijn wel kritisch.’
Deze bijdrage komt uit IP nr. 2 / 2018. Het gehele nummer kun je hier lezen.