Een brede coalitie, waaronder KB nationale bibliotheek, Beeld & Geluid en NDP Nieuwsmedia, roept de Tweede Kamer op het belang van kwalitatief hoogwaardige data voor AI te erkennen en om te zetten in concreet stimuleringsbeleid.
De coalitie roept de Tweede Kamer in een gezamenlijke brief op snel in actie te komen. Alleen zo kan Nederland de adoptie van verantwoorde AI versnellen. Socialemediaplatforms en zoekmachines concurreren met hun AI-toepassingen steeds vaker rechtstreeks met Nederlandse uitgevers. Daardoor worden rechthebbenden gedwongen hun werken, nieuwsartikelen en collecties af te schermen voor AI-gebruik, schrijven de organisaties.
‘Juist die kwalitatief hoogwaardige content is essentieel voor sterke AI-modellen en toepassingen.’ Zonder ingrijpen zal volgens de organisaties zowel de kwaliteit van AI als het aanbod van hoogwaardige inhoud achteruitgaan.
Oplossing aandragen
De coalitie draagt ook een oplossing aan. Het kabinet kan samen met stakeholders actie ondernemen door een licentiemarkt voor trainingsdata te stimuleren. Zo blijven hoogwaardige en pluriforme data beschikbaar voor het trainen en finetunen van verantwoorde generatieve AI.
Een blauwdruk daarvoor bestaat al. In Nederland is hiermee al ervaring opgedaan in de samenwerking tussen NDP Nieuwsmedia en publieke instellingen zoals VNG, DNB en KB die data leverden aan GPT-NL, het Nederlandse taalmodel dat door TNO wordt ontwikkeld.
Impact op de democratische functie
In aanloop naar het wetgevingsoverleg Digitale Zaken in de Tweede Kamer doen de twaalf organisaties de oproep om de cruciale rol van hoogwaardige en pluriforme data als motor van verantwoorde AI te erkennen. ‘Positioneer Nederland als koploper in Europa op het gebied van data en AI.’
Daarnaast vraagt de coalitie bij het vormgeven van digitaal beleid altijd de impact op de democratische functie van betrouwbare en pluriforme informatie mee te nemen. Verder vragen de partijen om het organiseren van een rondetafelgesprek met experts over de rol van Nederland in verantwoorde AI.
Deze oproep is ondertekend door NDP Nieuwsmedia, TNO, VNO-NCW, de Mediafederatie, Nederlandse Vereniging van Journalisten, KB nationale bibliotheek, het Nederlands Instituut voor Beeld & Geluid, The European Trust Alliance, Amsterdam Economic Board, Hogeschool van Amsterdam – Lectoraat Responsible IT, Auteursbond en Waag Futurelab.