Lifehacking: Veilig en onafhankelijk met Qwant en Eigen

Door Leen Liefsoens

Voor de zomer is het Europees Parlement geswitcht van Google naar Qwant, de zoekmachine die privacy vooropstelt. Stap jij mee over? En een oproep aan zelfhosters om de persoonlijke werkruimte Eigen, een privacygericht alternatief voor Google Workspace, uit te testen.

Het Europees Parlement heeft afgelopen juni Google als standaardzoekmachine ingeruild voor het Franse Qwant. Die overstap heeft alles te maken met privacy en digitale soevereiniteit. Qwant wordt gezien als een ‘privacygerichte Europese zoekmachine’ die is ontworpen om te voorkomen dat gebruikers worden gevolgd of dat persoonlijke gegevens worden verzameld. Daarin onderscheidt Qwant zich: de zoekmachine wil niets over haar gebruikers weten.

Geen persoonlijk zoekprofiel
In de basis werkt de zoekmachine hetzelfde als zoekmachines als Google: je typt een zoekterm in en krijgt resultaten voor websites, afbeeldingen, video’s en nieuws. Het verschil is dat Qwant geen persoonlijk zoekprofiel van je maakt en je zoekgeschiedenis niet bewaart. En doordat Qwant op Europese servers draait, zijn je gegevens meer beschermd dan bij Amerikaanse zoekmachines als Google. Bovendien werkt Qwant samen met een andere Europese zoekmachine, Ecosia, aan een eigen Europese zoekindex. Privacy gegarandeerd, maar door het ontbreken van een persoonlijk zoekprofiel zijn de resultaten niet afgestemd op wat je eerder hebt gezocht. Of dat prettig is hangt af van wat je van een zoekmachine verwacht.

Overstappen: ja of nee?
Zoek je een recept, handleiding, merkwebsite of uitleg over een foutmelding, dan levert Qwant doorgaans prima resultaten. Daarbij is ze overzichtelijk en snel genoeg. Daartegenover staat dat Qwant minder compleet is dan Google; de resultaten zijn soms minder relevant of minder uitgebreid.

Qwant biedt een veel hoger niveau van privacy dan Google, maar is minder sterk in gepersonaliseerde resultaten of geavanceerde AI-zoekfuncties. Google is krachtiger, maar veel invasiever qua data. De overstap van het Europees Parlement is een duidelijk signaal: Europa wil minder afhankelijk worden van Amerikaanse technologie, ook als het alternatief nog lang niet voor iedereen de standaardkeuze is. Wat staat bij jou hoog in het vaandel? Dat bepaalt jouw keuze.

Ook op mobiel
Qwant is toegankelijk via qwant.com. Nederlands is beschikbaar als interfacetaal, en Nederland als regio. Je kunt Qwant instellen als standaardzoekmachine via de instellingen van je browser of via de Qwant-browserextensie voor Chrome, Edge, Firefox en Safari. Ten slotte is er de Qwant-app voor mobiel, te installeren via de Apple App Store en Google Play.

Onafhankelijkheid van Amerikaanse technologie, dat is ook de drijfveer achter Eigen, een privacygericht Europees alternatief voor Google Workspace. Via eigen.is kom je terecht in één werkruimte met negen tools: mail (met je eigen @eigen.is e-mailadres), drive, calender, docs, sheets, slides, stickies, chat en contacts. En de naam zegt het al: omdat Eigen een zelfgehoste opensource-omgeving is, blijven je data van jou. Eigen is een persoonlijk initiatief van programmeur en software engineer Reinder Nijhoff uit Utrecht.

Simpel in design, compleet in functionaliteit
Na twee maanden van ontwikkelen en bouwen heeft Nijhoff in oktober 2025 Eigen gelanceerd. Wie interesse had, kon zich aanmelden via eigen.is om de werkomgeving uit te proberen. Dat hoefde nog niet direct zelfgehost. Daar heb ik gebruik van gemaakt.

Eigen blinkt uit in eenvoud. Het is een overzichtelijke, minimalistische en rustige online werkomgeving. Het ontbreken van toeters en bellen zorgt ervoor dat het gebruiksvriendelijk is, terwijl er niet wordt ingeboet op functionaliteit. Ik heb tijdens het testen van het opstellen van een mail, een document in docs, een lijst in sheets, een digitaal prikbord in stickies en een presentatie in slides geen functies gemist. Via drive kun je documenten en mappen delen met specifieke personen, met een heel team of met iedereen via een link, en beslissen of ze alleen mogen kijken of ook wijzigen.

Testers gezocht
Nijhoff is nu op zoek naar enthousiaste individuen of kleine organisaties die Eigen zelf willen hosten en in de praktijk willen uittesten. Je kunt Eigen eerst uitproberen zonder installatie via demo.eigen.is. Vind je het wat? Installeer Eigen dan op je eigen server. De code staat op github.com/eigen-is/eigen, de details vind je in de README. En laat Nijhoff via Github weten wat er misgaat, wat er ontbreekt of wat (nog) niet goed aanvoelt. Er is een prikbord waarop de feedback inzichtelijk wordt gemaakt, en er is een chat waarin over Eigen kan worden gediscussieerd. Natuurlijk via de tools stickies en chat van Eigen zelf. Wie weet is Eigen voor jou of jouw organisatie dé werkomgeving, zonder afhankelijk te zijn van een techgigant die uit is op je data.


Leen Liefsoens is redacteur van IP en informatiespecialist bij de mediatheek van Hogeschool Van Hall Larenstein Leeuwarden.

Deze bijdrage komt uit de papieren IP #6-2026. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.