Tot en met 8 juli dit jaar presenteert het Leipzig International Ballet, in het Oper Leipzig, Fusion: een multidisciplinaire balletproductie die de grenzen van kunst en tech opzoekt. Geregisseerd en gecomponeerd door Harry Yeff, ook bekend als Reeps100, die met Fusion ’s werelds eerste AI-ballet wil neerzetten.
Yeff heeft als dertiger al aardig wat op zijn naam staan. De kunstenaar, muzikant-beatboxer en technoloog was meermalen artist-in-residence bij de Harvard University. Ook won hij een aantal prijzen en kan hij een mooi lijstje aan producties tonen, waaronder Voice Gems Meta-Archive, een set van door spraak gegenereerde digitale kunst. Dit laatste is ook zijn specialiteit: de stem en wat je ermee kunt doen met kunstmatige intelligentie, of andersom: wat AI kan doen met spraak.
Plato’s Divided Self
Voor Fusion zet hij hulpmiddelen uit de generative AI-hoek in, zoals DALL·E 2 en Midjourney, om denkbeeldige balletdansers te creëren op basis van portretten van de 35 internationale dansers die meewerken aan de productie. Ook dient AI als inspiratie voor het decorontwerp, de kostuums en de choreografie.
Het verhaal van Fusion duikt in het complexe samenspel tussen mensheid, machine en natuur, geïnspireerd door Plato’s concept van ‘the Divided Self’, waarbij eenheid en evenwicht worden nagestreefd. De voorstelling wil ‘de harmonieuze co-existentie van deze elementen nader onderzoeken’. Geleid door de choreografie van Mario Schroder en geholpen door het decorontwerp van Paul Zoller geeft het ballet visueel – met licht, water en schaduwen – de reis naar harmonie weer.
Stem als katalysator
De kern van Fusion is echter de muziek, een mix van hedendaags klassiek, elektronisch en beatbox, waarbij Yeffs eigen stem dient als katalysator voor de voorstelling. De Londenaar heeft meer dan duizend uur getraind met AI-technologie om een bijna postmenselijke en machineachtige beheersing van zijn stem onder de knie te krijgen. ‘Ik kan snelheden en diepten bereiken waarvan ik niet dacht dat ze mogelijk waren. Ik ben een levende ademhalingsvergroting.’
Fusion belooft meteen ook ‘de kaders van het hedendaagse ballet opnieuw te definiëren’, al is niet iedereen in de artistieke wereld enthousiast over de inmenging van AI. Maar dat is tegelijk ook het doel van kunst: prikkelen, verbazen en grenzen verleggen.
Deze bijdrage komt uit het digitale magazine IP #5-2023. Klik op de onderstaande button om het hele nummer te lezen.
