Redactioneel: Ethiek

Door Cindy Lammers

In de zomer, toen iedereen al komkommerend vakantie aan het vieren was, zag een ‘promovendus filosofie’ in de Volkskrant zijn ingezonden stukje gepubliceerd. Als ‘opinie’, kortom, zijn mening. Dat zou de doorgaans intelligente krantenlezer vast wel begrijpen. De kop luidde: ‘Nepnieuws als verdienmodel is zo erg niet. Maar een kleine groep verspreidt het – of trapt erin’. Na het lezen bleven er vooral vragen hangen. Iets van ‘o ja joh, is dat wel zo?’

Hij suggereerde dat het ‘probleem’ (zijn aanhalingstekens) zo klein is dat andere problemen (geen aanhalingstekens) bij de digitalisering in onze informatiemaatschappij meer aandacht verdienen. Welke dat zijn, schreef hij niet en moeten we zelf maar invullen.

Bagatelliseren, je komt het vaker tegen. Bij iets grappigs zoals de AI-smartlappen-workshop van Felix Meritis (‘krijg de zaal plat met het smartlappenalgoritme van medialab SETUP’) weet je dat er een technologie-kritische boodschap achter zit. Gaat het echter om serious shit, om technologie op hoog niveau, dan ondermijnt elk schouderophalen de pogingen van organisaties of communities om – met oog voor democratie, normen en waarden en (mede)menselijkheid – mogelijke gevaren te tackelen.

In het artikel vooruitlopend op de VOGIN-IP-lezing op 21 oktober, verderop in dit blad, verwoordt AI-hoogleraar Antal van den Bosch het duidelijk: ‘Het zijn niet de technologische mogelijkheden die ons remmen, maar de terechte ethische vraagstukken.’


Cindy Lammers is hoofdredacteur van IP.

Deze bijdrage komt uit IP #7/2021. Het hele nummer kun je hieronder lezen of downloaden.